Een door de Amerikaanse wiskundige/econoom Kenneth Arrow in 1951 gepubliceerde stelling. Die komt er op neer dat als een groep mensen moet kiezen uit drie of meer alternatieven daar in principe geen perfecte stemprocedure voor te ontwerpen is. Een nogal verrassende en paradoxale ontdekking, want in een democratie worden doorlopend belangrijke beslissingen genomen op basis van vooraf vastgelegde stemregels.
De stelling is niet eenvoudig uit te leggen, maar de systematiek voor de verkiezing van een Franse president is een goed voorbeeld. Als er bijvoorbeeld drie kandidaten zijn valt na een eerste stemronde degene met de minste stemmen af, waarna in een tweede ronde de definitieve keuze wordt bepaald: wie dan de meeste stemmen haalt wordt president. Maar dat is vaak niet de persoon die bij de eerste stemming de meeste stemmen kreeg (of zelfs met afstand eerste werd). De uiteindelijke keuze wordt dus bepaald door de stemprocedure.
Overigens heeft de niet zo bekende Arrow ook veel belangrijke wetenschappelijke bijdragen op het gebied van de economie geleverd.
Engels: impossibility theorem.
|
