Afgekort: NIB.
Bij een negatieve inkomstenbelasting stelt de politiek een bestaansminimum vast dat voldoende is voor volwaardige deelname aan de samenleving. Wie daar door ziekte, arbeidsongeschiktheid, werkloosheid of verminderde arbeidsparticipatie onder blijft, ontvangt via de belastingdienst automatisch een aanvulling tot dat niveau.
Een van de grootste voordelen van de invoering van een negatieve inkomstenbelasting is dat alleen mensen die een laag inkomen hebben geld krijgen. Bovendien kunnen veel bestaande toeslagen en uitvoeringsinstanties (en dus bureaucratie) verdwijnen, wat leidt tot forse vereenvoudiging en lagere uitvoeringskosten.
Noot: niet te verwarren met een (universeel) basisinkomen.
Voorbeeld
'Een negatieve inkomstenbelasting (NIB) vertrekt vanuit een heel andere filosofie. Het uitgangspunt is niet de vraag waarom iemand weinig verdient, maar dát iemand weinig verdient. Of anders: de vraag is niet waarom iemand arm is, maar óf iemand arm is. Dat lijkt een klein verschil, maar het verandert vrijwel alles. Het merkwaardige van onze verzorgingsstaat is dat de overheid eerst precies wil weten waarom iemand onvoldoende inkomen heeft voordat zij bereid is te helpen. Is iemand werkloos? Dan geldt regeling A. Is iemand arbeidsongeschikt? Dan geldt regeling B. Is iemand gepensioneerd? Dan geldt regeling C. Betaalt iemand huur? Dan volgt loket D. Daarnaast belanden we al snel in een oerwoud van uitzonderingen. Een NIB draait deze logica om. De overheid kijkt niet naar de categorie waarin iemand valt, maar naar het inkomen dat iemand daadwerkelijk heeft.'
Bron: Financial Investigator, column Harry Geels - 13-10-2026.
Zie ook: belasting, inkomstenbelasting, belastingstelsel. Vergelijk: basisinkomen.
compleet
| Economie-typering
Metaforen om specifieke verschijnselen en knelpunten in de economie te typeren ...
Klik hier voor meer |
Corné van Zeijl
Begrippen uit de columns van deze bekende beurscommentator ...
Klik hier voor meer |
|
