In de aandachtseconomie is menselijke aandacht verworden tot handelswaar. De aandachteconomie beschouwt menselijke aandacht als een schaars, waardevol goed waar bedrijven en platforms om strijden om het te verwerven, vast te houden en te gelde te maken.
Dit gebeurt voornamelijk door middel van reclame en gegevensverzameling, met behulp van digitale hulpmiddelen zoals autoplay, meldingen en gepersonaliseerde feeds om de betrokkenheid en winst te maximaliseren uit de beperkte aandacht van gebruikers in een wereld die overspoeld wordt door informatie.
Bedrijven ontwerpen apps en websites die verslavend zijn, waardoor de betrokkenheid van gebruikers (klikken, weergaven, tijdsbesteding) wordt omgezet in inkomsten, waardoor aandacht de nieuwe valuta wordt.
Technologiebedrijven als Facebook, Google en TikTok verdienen miljarden door ieders aandacht te claimen en door te verkopen aan adverteerders.
Voorbeeld
- 'In de aandachtseconomie – het ‘vermarkten’ van aandacht – schaden verslavende ontwerpen en misleidende technieken van bedrijven het welzijn van gebruikers. Sociale media en gaming bedrijven concurreren om aandacht en proberen die zo lang mogelijk vast te houden. Hierdoor ondervindt de maatschappij schade, bijvoorbeeld door eenzaamheid en polarisatie onder jongeren. Voor de aandachtseconomie is gecombineerde actie nodig: bewustwording door voorlichting, bescherming door de wetgever en gecoördineerde handhaving van Europese regels.'
Bron: Autoriteit Consument & Markt - 26-01-2026.
- 'De geschiedenis van de aandachtseconomie begint niet bij Silicon Valley, maar al in de 19e eeuw bij de eerste krantenuitgevers die ontdekten dat zij lezers konden 'verkopen' aan adverteerders. Sindsdien is deze dynamiek alleen maar intenser geworden. Waar onze aandachtsspanne twintig jaar geleden nog 2,5 minuut bedroeg, is deze inmiddels gekrompen tot gemiddeld 47 seconden. We bevinden ons in een ongelijke wapenwedloop tegen bedrijven die psychologen, data-analisten en gedragsdeskundigen inzetten om ons zo lang mogelijk op hun platforms te houden.'
Bron: managementboek.nl - januari 2026.
Engels: attention economy.
Zie ook: gedragseconomie, nudging, data, dataïsme, datacratie, data-economie, platformeconomie, Big Tech, vermarkten. Vergelijk: data-economie.
|