Afkorting: OPEC.
In het Nederlands vaak aangeduid als Organisatie van Olie-Exporterende Landen.
Organisatie van landen die grote hoeveelheden olie exporteren (en produceren). De OPEC maakt afspraken over hoeveelheden en prijs van de te exporteren olie in een bepaalde periode en is dus een kartel. Het is een intergouvernementele organisatie. De 14 leden van de OPEC controleren 35 procent van de mondiale olievoorziening en 82 procent van de bewezen reserves (2020). De organisatie telt 14 leden (2021).
De OPEC werd opgericht in Bagdad, Irak, met de ondertekening van een overeenkomst in september 1960 door vijf landen, namelijk de Islamitische Republiek Iran, Irak, Koeweit, Saudi-Arabië en Venezuela. Zij zouden de oprichtende leden van de organisatie worden. Deze landen werden later aangevuld met Qatar (1961), Indonesië (1962), Libië (1962), de Verenigde Arabische Emiraten (VAE, 1967), Algerije (1969), Nigeria (1971), Ecuador (1973), Gabon (1975), Angola (2007), Equatoriaal-Guinea (2017) en Congo (2018).
Binnen deze groep van olie-exporterende landen is Saoedi-Arabië verreweg het machtigst, gevolgd door de Verenigde Arabische Emiraten (VAE). Rusland, de grootste producent van ruwe olie ter wereld, is geen OPEC-lid (zie: OPEC+).
Qatar verliet de OPEC op 1 januari 2019, Angola op 1 januari 2024.
Op 28 april 2026 hebben de Verenigde Arabische Emiraten - tijdens de oorlog van de VS en Israël met Iran - bekend gemaakt de OPEC en de OPEC+ per 1 mei 2026 (na bijna 60 jaar lid te zijn geweest) te zullen verlaten.
De OPEC speelt een minder belangrijke rol op de wereldwijde oliemarkten dan in de jaren zeventig; het aandeel van 85% in de internationale oliehandel dat de organisatie toen had, bedraagt tegenwoordig (2026) nog maar zo’n 50%. Dat aandeel daalt verder door het vertrek van de Verenigde Arabische Emiraten uit de OPEC. Ook is olie - door alternatieve energiebronnen, met name wind en zon - minder cruciaal voor de wereldeconomie dan in de jaren zeventig. De OPEC heeft nu wel invloed, maar geen monopolie. Ze kan de wereld als het ware niet meer in haar greep houden.
Voorbeeld
- 'De Verenigde Arabische Emiraten hebben per 1 mei 2026 OPEC verlaten, na bijna zestig jaar lidmaatschap dat in 1967 via Abu Dhabi begon. Daarmee verliest het kartel een van zijn grootste producenten: de Emiraten pompten de afgelopen jaren bijna drie miljoen vaten per dag op. Omdat die productie niet verdwijnt maar simpelweg naar de groep niet-OPEC-landen verschuift, daalt het aandeel van OPEC in de wereldolieproductie naar ongeveer 32 procent. Dat is het laagste niveau sinds de jaren tachtig, toen het kartel zijn greep op de markt verloor door de opkomst van olie uit de Noordzee en Alaska. Het vertrek onderstreept hoezeer de invloed van OPEC is uitgehold in een wereld waarin steeds meer aanbod van buiten de organisatie komt.'
Bron: aureus.eu - 17-06-2026.
- 'De Verenigde Arabische Emiraten hebben dinsdag bekendgemaakt dat ze uit de Opec en Opec+ stappen, wat een zware klap betekent voor de olie-exporterende groepen en hun feitelijke leider, Saoedi-Arabië, op een moment dat de oorlog met Iran een historische energieschok heeft veroorzaakt en de wereldeconomie in rep en roer heeft gebracht, meldt Reuters. Het verrassende vertrek van de VAE, een langdurig Opec-lid, zou voor onrust kunnen zorgen en de groep kunnen verzwakken, die gewoonlijk een verenigd front probeerde te vormen ondanks interne meningsverschillen over een reeks kwesties, variërend van geopolitiek tot productiequota.'
Bron: BNR - 28-04-2026.
- 'Het pact van olieproducerende landen (OPEC), Rusland en de andere olielanden hebben een deal bereikt om gezamenlijk 10 procent minder olie op te gaan pompen. Het doel van de afspraak is dat de olieprijs weer stijgt. ......De productie van oktober 2018 geldt voor ieder land als uitgangspunt, Saoedi-Arabië en Rusland uitgezonderd. Deze twee landen zijn de grote schuldigen aan de overvloed aan olie op de wereldmarkt, met de fors gedaalde prijzen tot gevolg. Omdat de Russen hun productie niet wilden verlagen na een oproep van de Saoedi's begin maart, verhoogde Saoedi-Arabië de productie. Rusland deed vervolgens hetzelfde.'
Bron: RTLZ.nl - 13-04-2020.
Internet: www.opec.org.
Zie ook: kartel, OPEC+, ruwe olie, fossiele brandstoffen, fossiele economie, olieprijs, oliereserves, natuurlijke hulpbronnen, oliecrisis, olieschok, oil glut, Black April, peak oil, broeikaseffect, broeikasgas, OPEC Reference Basket, Internationaal Energie-Agentschap, Gas Exporting Countries Forum, International Energy Forum, Seven Sisters, World Energy Outlook, World Oil Outlook. Vergelijk: OPEC+.
compleet
| Corné van Zeijl
Begrippen uit de columns van deze bekende beurscommentator ...
Klik hier voor meer |
|
