Ook: financiële oorlogsvoering.
Economische oorlogsvoering is het gebruik van of de dreiging met economische middelen tegen een land om de economie van dat land te verzwakken en daarmee ook de politieke en militaire macht te verminderen. Economische oorlogsvoering omvat ook het gebruik van economische middelen om een tegenstander te dwingen zijn beleid of gedrag te wijzigen of zijn vermogen om normale betrekkingen met andere landen te onderhouden te ondermijnen.
Landen die zich bezighouden met economische oorlogsvoering trachten de economie van een tegenstander te verzwakken door deze de toegang tot noodzakelijke fysieke, financiële en technologische middelen te ontzeggen of door op andere wijze het vermogen om te profiteren van handels-, financiële en technologische uitwisselingen met andere landen te belemmeren (zie ook: 'chokepoints'). Dus zonder militaire strijd.
Economische macht wordt de laatste jaren steeds vaker ingezet wordt als alternatief voor diplomatie of militaire macht. De diplomatieke route is regelmatig een zaak van lange adem en onvoldoende effectief en de militaire route brengt (zeer) hoge kosten mee.
Enkele veelgebruikte middelen van economische oorlogsvoering zijn handelsembargo's, boycots, exportrestricties, economische sancties, tarifaire handelsbelemmeringen, het bevriezen van kapitaalgoederen, het opschorten van hulp, het verbieden van investeringen en andere kapitaalstromen, kapitaalrestricties, onteigening en valutamanipulatie.
Voorbeeld
- 'Honderden experts zijn bezorgd over de risico's op gewapende en economische conflicten tussen landen. Zij verwachten dat er een "stormachtige periode" voor de deur staat. Het World Economic Forum (WEF) verzamelde de inzichten van ruim dertienhonderd experts over wereldwijde risico's op de korte en lange termijn. Bijna een op de vijf ondervraagden vindt dat we ons moeten voorbereiden op wereldwijde economische conflicten, staat in het Global Risks Report 2026.'
Bron: NU.nl - 15-01-2026.
- 'Het is onduidelijk waar Amerika’s aangekondigde Europese offensief op uitloopt. Blijft het bij een groteske show? Of proberen de VS ons werkelijk te onderwerpen aan een rechtsrevolutionair dwangregime? Misschien moet ik zeggen: uitzuigregime. Want in trumpistische kringen spookt bovendien het idee rond om Amerika’s structurele begrotingstekort van 7 procent van het bbp niet via spaarzaamheid af te bouwen, maar jaarlijks via ‘financiële oorlogsvoering’ uit de bondgenoten te persen. Kortom: uit landen zoals Nederland. Hopelijk is dat slechts een duistere fantasie.'
Bron: NRC, opinie Eric Hendriks - 10-01-2026.
- 'De oorlog in Oekraïne heeft er een nieuwe dimensie bij gekregen. Door de sancties tegen Rusland en het grotendeels verbreken van de economische relaties met dat land was er al sprake van economische oorlogsvoering. Die is door de recente ontwikkelingen in de overdrive geraakt. Oorlogsvoering, ook economische, is als een schaakspel. De beste spelers denken zo veel mogelijk zetten vooruit en bezien wat de tegenstander allemaal zou kunnen doen. Mij bekruipt het ongemakkelijke gevoel dat de Russen betere schakers zijn dan de Europese leiders.'
Bron: crystalcleareconomics.nl, column Han de Jong - 26-12-2025.
Engels: economic warfare.
Zie ook: geo-economische macht, hard power, shock and awe, imperialisme, knechtjeskapitalisme, afperseconomie, chokepoint, economische dwang, anti-dwanginstrument, handelsoorlog, tarifaire handelsbelemmering, non-tarifaire handelsbelemmering, economische sancties, boycot, nationaliseren, confiscatie, grondstoffen, valutamanipulatie, kapitaaloorlog, kapitaalrestricties, Trumponomics, America First, Make America Great Again, Liberation Day. Vergelijk: oorlogseconomie, kapitaaloorlog.
|